Data publikacji:
2026-04-20
Strona główna > Artykuł
Audycja "Noc z reportażem" i "Zaledwie. Opowieść o pianistce", "Z tego samego pnia" i "Moje kamienie, nasza historia"
Studio Reportażu i Dokumentu
W audycji o pięciu i pół minutach muzyki Chopina, która prowadzi do odkrycia zapomnianej gwiazdy przedwojennych scen, Janiny Familier‑Hepner. Także opowieść o lubelskiej Kalinowszczyźnie, gdzie badania Małgorzaty Michalskiej‑Nakoniecznej odsłaniają miejsce po nieistniejącej synagodze i tajemnicę drzewa wyrastającego tam, gdzie przechowywano Torę oraz historia Mirosława Engela, pasjonata pradziejów, który nie tylko szuka tego, co ukryte w ziemi, ale sam pozostawia trwały ślad na kamieniach Grąbkowa.
drzewo, które wyrosło w dawnym miejscu przechowywania Tory. Historia z reportażu " Z tego samego pnia"fot. Katarzyna Michalak/Radio Lublin
"Zaledwie. Opowieść o pianistce" - reportaż Aleksandry Łapkiewicz-Kalinowskiej
"Janina Familier-Hepner plays Chopin" to podróż w czasie, która zaczyna się od pięciu i pół minuty muzyki, krótkiego nagrania odnalezionego w internecie. Staje się ono kluczem do historii jednej z najbardziej cenionych pianistek dwudziestolecia międzywojennego. Janina Familier-Hepner koncertowała w najważniejszych salach, jej interpretacje Chopina transmitowało radio, a przedwojenna publiczność znała jej nazwisko na pamięć. Dziś pozostało ono jedynie w biogramach. Ostatni z nich powstał w 2025 roku w Żydowskim Instytucie Historycznym, który przypomina, że artystka zginęła w getcie warszawskim. Reportaż odsłania jej losy poprzez trzy materialne ślady: akt urodzenia, płytę gramofonową i fotografię z Archiwum Ringelbluma. Każdy dopowiada fragment życia, którego nie wolno zapomnieć. Reportaż towarzyszy 83. rocznicy rozpoczęcia wielkiej akcji deportacyjnej. Powstała we współpracy z Żydowskim Instytutem Historycznym im. Emanuela Ringelbluma.
"Z tego samego pnia" - reportaż Katarzyny Michalak z Polskiego Radia Lublin
Lubelska Kalinowszczyzna to dzielnica nasycona historią. Przed wojną ważnym elementem w jej krajobrazie była synagoga, po której dzisiaj nic już nie zostało. Jej dokładną lokalizację ustaliła Małgorzata Michalska-Nakonieczna, historyk sztuki, która w ramach badań do doktoratu w 120 miasteczkach Lubelszczyzny analizowała żydowskie dziedzictwo. Reportaż to pełna pasji opowieść badaczki, która kieruje naszą uwagę na te obszary, gdzie nauka spotyka się z metafizyką. Jak bowiem wyjaśnić fakt, że w dawnym miejscu przechowywania Tory wyrosło piękne, rozłożyste drzewo?
"Moje kamienie, nasza historia" - reportaż Katarzyny Kużel z Polskiego Radia Koszalin
Chyba śmiało można powiedzieć, że miłość do pradziejów i archeologii doprowadziła Mirosława Engela do takiego etapu w życiu, w którym nie tylko jest poszukiwaczem, tego co ukryte w ziemi, ale także wsparciem dla tych, którzy zawodowo zajmują się odkrywaniem najdawniejszej historii. A co ciekawe bohater reportażu Katarzyny Kużel, także pozostawia swój ślad, na kamieniach i głazach, których w okolicy Grąbkowa nie brakuje.
Audycja "Noc z reportażem" emitowana była we wtorek (21 kwietnia 2026) o godz. 0.05 na antenie Programu 1.
***
SRPR