Data publikacji:
2026-10-19
Strona główna > Artykuł
Audycja "Noc z reportażem" i "Czego nie widać w filmie?" oraz "Kraseń Pan"
Studio Reportażu i Dokumentu
Reportaż Janusza Deblessema" "Czego nie widać w filmie?" odsłania kulisy pracy twórców filmowego dźwięku i pokazuje jak buduje się brzmienia światów, które dawno przestały istnieć. "Kraseń Pan" Mariany Kril i Jana Kantego Ziekno opowiada historię bezcennego portretu króla Stanisława Augusta Poniatowskiego uratowanego podczas wojny w Ukrainie dzięki współpracy kijowskiego muzeum i Zamku Królewskiego w Warszawie.
Plan filmowy nowej ekranizacji "Lalki". Krakowskie Przedmieście w Warszawie. 2026 rokfot. PAP/Szymon Pulcyn
"Czego nie widać w filmie?" - reportaż Janusza Deblessema
Na dźwięk w filmie widzowie zwracają uwagę dopiero wtedy, gdy coś nie działa. Gdy dialogi są niewyraźne, muzyka zagłusza bohaterów albo dźwięk nie nadąża za obrazem. Tymczasem za każdym filmem kryje się ogromna praca specjalistów, którzy tworzą świat słyszany, choć często niedostrzegany. Na planie nowej ekranizacji "Lalki" Bolesława Prusa dźwięk jest równie ważny jak kostiumy, scenografia czy gra aktorów. To on sprawia, że ówczesna Warszawa na ekranie ożywa. Jak brzmiało miasto w drugiej połowie XIX wieku? W jaki sposób współcześni filmowcy odtwarzają odgłosy miejsc, których już nie ma? Jak budują dźwiękową wiarygodność filmowych opowieści? O kulisach tej pracy opowiadają Katarzyna Szczerba, kierowniczka Katedry Reżyserii Dźwięku w łódzkiej Filmówce, oraz twórcy efektów synchronicznych - Krzysztof Jastrząb, Miłosz Bogić i Denis Dubiella.
"Kraseń Pan" - reportaż Mariany Kril, Jana Kantego Zienko
Tytułowy Kraseń Pan nawiązuje do kijowskiego określenia oznaczającego człowieka dostojnego, pełnego majestatu i szlachetności. Tym "Kraseń Panem" jest w reportażu król Stanisław August Poniatowski, a właściwie jego wyjątkowy portret namalowany u schyłku życia monarchy przez francuską rojalistkę. Obraz jest jednym z najcenniejszych dzieł w zbiorach kijowskiego muzeum im. Warwary i Bohdana Chanenków. Gdy w październiku 2022 roku budynek muzeum o włos uniknął zniszczenia podczas rosyjskiego ataku rakietowego, zagrożone okazały się nie tylko mury instytucji, ale również bezcenne dzieła sztuki przechowujące wspólną europejską historię. Wtedy z pomocą zagrożonym zbiorom, muzealnikom i portretowi króla Stanisława przyszła zaprzyjaźniona instytucja Zamek Królewski w Warszawie.
Na audycję "Noc z reportażem" w imieniu Jakub Tarki zapraszamy we wtorek (20 października 2026) o godz. 0.05 na antenę Programu 1.
***
SRPR